Uitleg bedrijfseconomie havo · Van persoon naar rechtspersoon
Bestaansrecht en maatschappelijk verantwoord ondernemen
Waarom mag een organisatie eigenlijk bestaan? Op het examen leg je uit in welke maatschappelijke behoeften een organisatie voorziet en wat maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) voor die organisatie betekent.
Dit moet je kunnen
- Bestaansrecht en maatschappelijke behoeften
- MVO: people, planet, profit
- Wat MVO betekent voor de organisatie
De theorie in het kort
Bestaansrecht: welke behoeften vervult de organisatie?
Een organisatie heeft bestaansrecht als ze iets oplevert waar de samenleving behoefte aan heeft. Een commerciële organisatie moet daarnaast winst maken, anders kan ze op den duur niet blijven bestaan. Op het examen gaat het meestal om deze vijf maatschappelijke behoeften:
- Product of dienst: klanten krijgen iets wat ze willen hebben, zoals kleding, zorg of vervoer.
- Werkgelegenheid: de organisatie biedt banen.
- Innovatie: ze ontwikkelt nieuwe producten of betere werkwijzen.
- Belastingopbrengsten: ze betaalt belasting (bijvoorbeeld vennootschapsbelasting en loonheffing) waarmee de overheid voorzieningen betaalt.
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Bij MVO houdt een organisatie niet alleen rekening met winst, maar ook met mens en milieu. Dat heet people, planet, profit:
Wat betekent MVO voor de organisatie?
MVO kost vaak eerst geld: duurzame grondstoffen en eerlijke lonen zijn duurder. Maar het kan ook iets opleveren:
- een beter imago, waardoor meer klanten kopen of een hogere prijs willen betalen;
- het is makkelijker om goed personeel te vinden en te houden;
- kostenbesparing, bijvoorbeeld minder energie en afval;
- banken en beleggers financieren liever een duurzame organisatie.
Voorbeeld
Zo pak je een examenvraag aan
Examenvraag: Nadi Jeans gebruikt sinds dit jaar alleen gerecycled katoen. Daardoor stijgen de inkoopkosten. Leg uit hoe deze MVO-maatregel toch kan bijdragen aan de winst van Nadi Jeans. (2p)
- Eerst zoek ik welke P het is: planet (milieu).
- Dan zoek ik de schakel naar opbrengsten of kosten: klanten die duurzaamheid belangrijk vinden.
- Tot slot het gevolg voor de winst.
Antwoord dat alle punten krijgt: Door het gerecyclede katoen krijgt Nadi een duurzaam imago, waardoor meer klanten jeans kopen of bereid zijn een hogere prijs te betalen (1p). Daardoor stijgt de omzet meer dan de inkoopkosten, zodat de winst kan stijgen (1p).
Belangrijkste begrippen
- Bestaansrecht
- Een organisatie mag bestaan omdat ze voorziet in maatschappelijke behoeften (en, als ze commercieel is, winst maakt).
- Maatschappelijke behoeften
- Wat een organisatie de samenleving oplevert: product of dienst, werkgelegenheid, innovatie, belastingopbrengsten en inkomen.
- Werkgelegenheid
- De banen die een organisatie biedt.
- Innovatie
- Het ontwikkelen van nieuwe of verbeterde producten, diensten of werkwijzen.
- Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO)
- Ondernemen waarbij een organisatie rekening houdt met mens (people), milieu (planet) en winst (profit).
- People
- Het sociale deel van MVO: zorg voor personeel, werknemers bij leveranciers en de omgeving.
- Planet
- Het milieudeel van MVO: zuinig met grondstoffen en energie, minder afval en uitstoot.
In de les staan nog 2 begrippen, die je oefent met de begrippentrainer.
En verwar de drie P's van MVO niet met de vier P's van de marketingmix.
Oefen dit onderwerp in de les
In de les over dit onderwerp: een video met vragen tussendoor, 21 oefenvragen met uitleg en de volledige theorie.